انتقاد از محدودیت پول جویی شبکه ای
ایا تجارت بر مبنای بازاریابی شبکهای از لحاظ قانونی جرم تلقی میشود؟
بر اساس اصل 46 قانون اساسی هرکس مالک کسب و کار مشروع خویش است و هیچکس نمیتواند به عنوان مالکیت نسبت به کسب و کار خود امکان کسب و کار را از دیگری سلب کند. در اصل 47 قانون اساسی آمده است: مالکیت شخصی که از راه مشروع باشد محترم است و ضوابط آن را قانون معین می کند و بر اساس اصل 9 قانون اساسی هیچ مقامی حق ندارد حتی بنام حفظ استقلال و تمامیت ارضی کشور آزادیهای مشروع را هرچند با وضع قوانین و مقررات سلب کند. لذا تصویب طرح منع بازاریابی شبکهای طبق اصل اخیر قابلت تنفیذ قانونی آن با اشکال روبرو خواهد بود.
پس اینکه میگویند ارزش سکههای گلدماین گرانتر از ارزش طلای آن است آیا این یک نوع گرانفروشی نیست؟
تعریف گرانفروشی این است که کالایی را به قیمتی بیش از ارزش بازاری آن بفروشیم. ارزش بازاری یک کالا قیمت آن کالاست که در سایر معاملات بکار گرفته میشود. سکههای گلدماین حاوی دو بخش ارزش کالایی هستند: 1- ارزش فلزی کالا2 - ارزش سمبلیک و کلکسیونی آن. برای مثال: وزن سکه های بهار آزادی کمی بیش از 8 گرم میباشد اگر این عدد را در قیمت طلای شمش ضرب کنیم قیمت سکه بهار آزادی بسیار گرانتر از قیمت طلای آن خواهد شد. آیا خرید و فروش سکه بهار آزادی کلاهبرداری است؟ مسلماً خیر. مثال دیگری بزنم . میدانیم که سکه ربع بهار آزادی از لحاظ وزنی برابرربع یک بهار آزادی کامل است ولی همواره میبینیم 4 ربع بهار آزادی ارزشش حدود 20درصد از یک بهار آزادی کامل گرانتر است در صورتیکه وزن طلای 4 ربع بهار مساوی با یک بهار کامل است.
آیا درآمد ناشی از این تجارت بادآورده و بدون زحمت است؟
این سوال بسیار انحرافی است. آیا درآمد های ناشی از خرید و فروش سکه بهارآزادی باد آورده است؟ اگر این درآمد بادآورده است پس باید کلیه درآمد های مربوط به تجارت طلا، سهام و کالاها همگی مشمول این موضوع باشند. باید گفت خرید و فروش به سبکnetwork marketing یا(MLM) Multi level marketing عملا به دلیل زحماتی که بازاریابان شبکهای متحمل میشوند تجارتی است که در اثر تلاشهای آنها به ثمر میرسد. در طبقهبندی گلدماین شاخههایی که به طور اصولی در این زمینه فعالند یاد میگیرند که چگونه فعالیتهای بازاریابی سیستماتیک انجام دهند. این فعالیتها نه تنها برای قشر مربوطه آموزنده است بلکه زحمات متحمل آنها قابلیت اخذ اجرت هفت تا سیزده درصد ناشی از بازاریابی آنها را دارد. اگر بررسی کنیم میانه این فاصله که رقمی حدود10 درصد است حق بازاریابان فعال خواهد شد که رقمی بسیار عادلانه در بازاریابی تلقی میگردد.
آیا خرید و فروش سکه ربع بهار آزادی کلاهبرداریست؟
به نظر نمیرسد که چنین چیزی باشد. خرید و فروش ربع بهار آزادی به خرید و فروش ربع بهار آزادی به دلیل کاربرد هدیهای آن، این ویژگی تقاضا را به این سکه داده است.
البته اگر اتهام کلاهبرداری به نحوی مربوط به خدشه رسانیدن به شرایط معامله باشد مسلماً مشمول این اتهام میگردد برای مثال: اگر یکی از بازاریابان وعده تحویل کالای گلدماین را بنماید و در این کار عمداً سستی کند یعنی کالای فروخته شده را به خریدار تحویل ندهد مرتکب تخلف کلاهبرداری شده است. این تخلف ربطی به مکانیزم فعالیتهای بازاریابی شبکهای یا تجارتهای مشابه ندارد بلکه تخلفی فردیست و باید با آن برخورد شدید قانونی نیز نمود.
آیا فکر نمیکنید که مخالفت با این نوع تجارت هم از لحاظ فقهی و هم از لحاظ اقتصادی در آینده منتفی شود؟
در ایران بعد از انقلاب تحولات سیاستگذاری اقتصادی زیادی به وقوع پیوست که پیاپی سیاستهای قبلی را نسخ کردند. برای مثال در قوانین بازرگانی خارجی ما محدودیت صادرات بسیار زیاد بود به نحوی که حتی جلد چمدان مسافر را نیز بررسی میکردند تا مبادا کالایی را از طریق چمدانش صادر کند ولی در قانون صادرات و واردات 1382 کلیه محدودیتهای صادرات لغو می شود. زمانی خرید و فروش ارز بعنوان قاچاق محسوب می شد و معاملهگران آن تروریست اقتصادی خوانده می شدند. این موضوع در مسایل بسیار کوچکتر هم صادق است مثلاً خرید و فروش و بازی شطرنج، خرید و فروش و نواختن ارگ، خرید و فروش ویدیو، خوردن خاویار، خرید و فروش آلات موسیقی، نواختن موسیقی، پخش موسیقی در رادیو، خواندن تصنیف هایی شبیه ... در رسانههای جمعی، دیدن زن نامحرم بی حجاب خارجی در تلویزیون، آستین کوتاه برای آقایان، لباس رنگی برای خانم ها و بسیاری موارد دیگر اول ممنوع بود بعد به تدریج آزاد شد. حالا از شما سوال می کنم آیا اگر از امام عصر عجل الله تعالی فرجه استفسار می شد، آیا ایشان اول حرام می کردند و بعد از مدتی حلال می فرمودند؟ آیا میتوان حلال را حرام کرد یا بالعکس؟ مسلماً اینطور نیست. پس سوال این است که چگونه موارد فوق اتفاق افتاده؟ علت این است که فتاوا حکم خدا نیست و رای است و رای ممکن است در هر زمانی متفاوت باشد.
